| Περίληψη: | Πολυάριθμοι οργανισμοί εθνικής και διεθνούς εμβέλειας, όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, το κέντρο Πρόληψης και Αντιμετώπισης Ασθενειών, η Συμβουλευτική Επιτροπή για Επικίνδυνα Παθογόνα και το ΚΕΕΛΠΝΟ για τη χώρα μας, έχουν δώσει κατευθυντήριες οδηγίες, προκειμένου να προληφθεί ή να περιοριστεί η έκθεση σε βιολογικούς παράγοντες, έτσι ώστε να περιοριστεί η έκταση ή ο κίνδυνος της μόλυνσης του πληθυσμού και του περιβάλλοντος. Με τον όρο «βιολογικοί παράγοντες», περιγράφεται οποιοσδήποτε μικροοργανισμός, ενδοπαράσιτο, ή κυτταρική καλλιέργεια, φυσικά ή κατασκευασμένα βάσει γενετικής μηχανικής, που μπορεί να προκαλέσει: Θάνατο, ασθένεια, ή άλλες βιολογικές δυσλειτουργίες στον άνθρωπο, στα ζώα, σε φυτά και σε οποιοδήποτε άλλο έμβιο ον, καθώς και να έχει επιπτώσεις στο αβιοτικό περιβάλλον.
Βάσει έκθεσης σε μολυσματικούς παράγοντες ο ΠΟΥ έχει εκδώσει δύο ορισμούς σχετικά με τη βιοασφάλεια:. Ασφάλεια από ακούσια έκθεση (biosafety): οι τεχνολογίες περιορισμού και εκτίμησης κινδύνου που χρησιμοποιούνται σε ένα βιολογικό εργαστήριo προληπτικά, ώστε να προστατεύσουν από την ακούσια απελευθέρωση και έκθεση σε παθογόνα. Η ασφάλεια από ακούσια έκθεση σχετίζεται άμεσα με την υποχρέωση λήψης των απαραίτητων προληπτικών μέτρων, ώστε να προστατευτεί ο χειριστής, η κοινότητα αλλά και το περιβάλλον. Ασφάλεια από εκούσιο συμβάν (biosecurity): η διαχείριση ασφαλείας των παθογόνων και των πληροφοριών αυτών σε εργαστηριακή κλίμακα, ώστε να προστατευτούν από απώλεια, κλοπή ή μη εξουσιοδοτημένη, και ενδεχομένως κακόβουλη χρήση τους.
Η παρούσα διπλωματική εργασία εκπονήθηκε με σκοπό να συγκεντρωθούν και καταγραφούν παθογόνοι μικροοργανισμοί αλλά και τοξίνες που αφορούν τη βιοασφάλεια, συνδυαστικά με τις επιπτώσεις που μπορεί να προκαλέσουν καθώς και με τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να γίνει ανίχνευσή αυτών.
Από την διερεύνηση και καταγραφή των βιολογικών παραγόντων προέκυψαν αρχεία δεδομένων με τη μορφή πινάκων. Σε κάθε πίνακα οι καταγραφές παίρνουν έναν αύξοντα αριθμό ο οποίος παραμένει ίδιος σε όλους τους πίνακες προκειμένου να υπάρχει αντιστοίχιση όλων των δεδομένων. Όλοι οι Βιολογικοί παράγοντες κατηγοριοποιούνται σε 4 υποομάδες ανάλογα με το εάν: ενέχουν βιολογικό κίνδυνο, 2) έχουν εξαιρεθεί, καθώς πρόκειται για στελέχη, είτε για τροποποιημένους γενετικά μικροοργανισμούς με τη βοήθεια της γενετικής μηχανικής οι οποίοι είναι σχετικά αβλαβείς παρά το γεγονός ότι προέρχονται από επιβλαβείς και επικίνδυνους παράγοντες, 3) πλέον δεν συγκαταλέγονται στους επικίνδυνους καθώς αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά, συνεπώς δεν αποτελούν άμεσο κίνδυνο για την ασφάλεια και προαγωγή της δημόσιας υγείας, 4) προσβάλλουν φυτικούς οργανισμούς. Ειδικότερα για τους ιούς, περιλαμβάνονται και στοιχεία που αφορούν την κατάταξή τους κατά Baltimore, μια κατηγοριοποίηση που σχετίζεται με το γενετικό τους υλικό. Επίσης έχουν καταγραφεί πληροφορίες αναφορικά με τον τρόπο ανίχνευσης ή και διάγνωσης των βιολογικών παραγόντων. Ένα ακόμα πεδίο δεδομένων, αφορά την νόσο ή το σύνδρομο που μπορεί να προκληθεί από τους αντίστοιχους βιολογικούς παράγοντες.
Όλα τα δεδομένα που συλλέχθηκαν συμπεριλαμβάνονται σε βάση δεδομένων που υλοποιήθηκε με τη βοήθεια του λογισμικού Microsoft Access.
Τα αρχεία που δημιουργήθηκαν, είναι επιδεκτικά ενημέρωσης μέσω μελλοντικής απλής προσθήκης δεδομένων τα οποία ενδεικτικά αναφέροντας θα μπορούσαν να αφορούν: καταγραφή νέων παθογόνων, επανεμφάνιση νόσων ή συνδρόμων τα οποία είχαν εκλείψει ή είχαν μετριασθεί σε σημαντικό βαθμό και είχαν μεγάλο χρονικό διάστημα να εμφανιστούν, φαρμακευτική αγωγή που χρησιμοποιείται ή μπορεί να χρησιμοποιηθεί προληπτικά αλλά και θεραπευτικά, επιδημιολογικά δεδομένα χωρικής/χρονικής κατανομής των νόσων ή συνδρόμων, νέες εργαστηριακές τεχνικές που θα μπορούσαν να συμβάλλουν στην ανίχνευση/διάγνωση των εν λόγω βιολογικών παραγόντων.
Στο σύνολό της, η συλλογή και καταγραφή δεδομένων μικροοργανισμών που αφορούν τη βιοασφάλεια θα μπορούσε να συμβάλει στον πληρέστερο έλεγχο μετάδοσης ασθενειών μιας και μέχρι σήμερα η εξάλειψη ή και ο περιορισμός των μεταδοτικών ασθενειών που απειλούν τη δημόσια υγεία δεν ήταν αρκετά επιτυχημένος. Τέλος, μέσω της συνεχούς βιοεπαγρύπνισης αλλά και βιοπαρακολούθησης, όπου μπορούν να συμβάλλουν συνεργαζόμενοι φορείς όπως επιστήμονες στους τομείς υγείας, οικονομίας, αλλά και κοινωνικών /ανθρωπολογικών κατευθύνσεων, υπάρχει δυνατότητα επαρκέστερης αλλά και επιτυχέστερης διαχείρισης των διαφόρων ζητημάτων που αφορούν τη βιοασφάλεια.
|
|---|
