Σύνθεση και αξιολόγηση χειρόμορφων οργανοκαταλυτών για την ασύμμετρη προσθήκη πυρηνόφιλων αντιδραστηρίων σε καρβονυλικές ενώσεις

• Main Author: Μπαλίκος, Κωνσταντίνος
• Other Authors: Ρασσιάς, Γεράσιμος
• Format: Thesis
• Language: Greek
• Published: 2017
• Subjects: Οργανοκατάλυση; Καταλυτική ασύμμετρη σύνθεση; Τριφθορομεθυλίωση αλδεϋδών; Σύνθεση κυανιδρινών; Φωσφίνες; Αμίνες; Ουρίες; 547.2; Organocatalysis; Zwitterion; Catalytic asymmetric synthesis; Trifluoromethylation of aldehydes; Synthesis of cyanohydrins; Phosphines; Amines; Ureas

Η τριφθορομεθυλομάδα απαντάται σε πολλά αγροχημικά και φαρμακευτικά προϊόντα λόγω των ιδιαίτερων φυσικοχημικών και βιολογικών ιδιοτήτων που προσδίδει στα μόρια που την περιέχουν. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα η τριφθορομεθυλομάδα αποτελεί υποκαταστάτη χειρόμορφου άνθρακα. Η ασύμμετρη εισαγωγή της τριφθορομεθυλομάδας σε οργανικές ενώσεις αποτελεί μείζον συνθετικό πρόβλημα καθώς η υπάρχουσα μεθοδολογία δίνει ικανοποιητική εναντιοεκλεκτικότητα σε λίγες περιπτώσεις και παράλληλα οι αντίστοιχες αντιδράσεις με χειρόμορφους καταλύτες απαιτούν πολύ χαμηλές θερμοκρασίες. Σε αυτή την εργασία αναπτύχθηκε ένα νέο είδος οργανοκαταλυτών που υφίστανται σε μορφή διπλού ιόντος (zwitterion), περιέχουν δηλαδή ένα ανιόν (φαινόλης ή ουρίας) που βρίσκεται στο ίδιο μόριο με ένα κατιόν (φωσφονικό ιόν). Αυτή η φύση τους, επιτρέπει τόσο την ενεργοποίηση ενός ηλεκτρόφιλου υποστρώματος (αλδεΰδες) όσο και ενός πυρηνόφιλου αντιδραστηρίου (ΤΜS-Nu). Αυτό το νέο είδος καταλυτών δοκιμάστηκε στις αντιδράσεις προσθήκης κυανομάδας και τριφθορομεθυλομάδας σε αλδεΰδες τις οποίες και προωθούν μέσα σε λίγες ώρες σε θερμοκρασία δωματίου. Επίσης συντέθηκαν και δοκιμάστηκαν οι πρώτοι χειρόμορφοι οργανοκαταλύτες αυτού του είδους, οι οποίοι επάγουν εναντιοεκλεκτικότητα στη σύνθεση κυανιδρινών.